Beitir í sínu fínasta pússi

Beitir NK er myndarlegt og falllegt skip. Ljósm. Hákon ErnusonBeitir NK er myndarlegt og falllegt skip. Ljósm. Hákon ErnusonBeitir NK kom til Neskaupstaðar í gær og var svo sannarlega glæsilegur. Hann hefur verið í Slippnum á Akureyri að undanförnu þar sem sinnt hefur verið viðhaldi auk þess sem skipið var málað hátt og lágt. 
 
Síldarvinnslan festi kaup á Beiti í árslok 2015. Skipið var keypt frá Danmörku og var burðarmesta uppsjávarveiðiskip við Norður-Atlantshafið þegar Síldarvinnslan eignaðist það. Beitir er fullkominn í alla staði en skipið var smíðað hjá Western Baltica Shipbuilding í Litháen árið 2014. Beitir er 4.138 tonn að stærð, lestarrýmið er 3500 rúmmetrar í 13 kælitönkum og stærð aðalvélar rúmlega 7000 hestöfl.
 
Beitir hélt til makrílveiða í gærkvöldi.
Beitir NK siglir inn Norðfjarðarflóa. Ljósm. Hákon ErnusonBeitir NK siglir inn Norðfjarðarflóa. Ljósm. Hákon Ernuson

Bergey og Vestmannaey með fínan afla

Bergey VE að toga.  Ljósm. Egill Guðni GuðnasonBergey VE að toga. Ljósm. Egill Guðni GuðnasonBergey VE og Vestmannaey VE héldu til veiða um hádegi sl. sunnudag eftir að hafa verið formlega gefið nafn við hátíðlega athöfn. Bergey kom síðan til löndunar í gær með fullfermi og Vestmannaey er að landa svipuðum afla í dag. Heimasíðan ræddi stuttlega við Jón Valgeirsson, skipstjóra á Bergey og spurði hann hvernig hefði gengið að fiska. „Það gekk vel og þetta er blandaður afli - þorskur, ýsa, ufsi og karfi. Við fengum í skipið á tæpum þremur sólarhringum og það þykir bara gott. Við og Vestmannaey vorum að veiðum á Péturseyjarbleyðunni og þar var góður fiskur en ýsan er þó ekki komin þarna í miklum mæli. Við erum hressir með veiðiferðina og hjá okkur er allt í himnalagi,“ segir Jón.

 

 

Nýjum Berki seinkar vegna kórónuveirunnar

Skrokkur nýs Barkar NK er smíðaður í Gdynia í PóllandiSkrokkur nýs Barkar NK er smíðaður í Gdynia í PóllandiHaustið 2018 ákvað stjórn Síldarvinnslunnar að láta smíða nýjan Börk, skip til flotvörpu- og nótaveiða af fullkomnustu gerð. Samið var við danska fyrirtækið Karstensens Skibsværft AS um smíðina og var í upphafi ráðgert að skipið yrði afhent Síldarvinnslunni í árslok 2020. Nú liggur fyrir að kórónuveiran margumtalaða hefur haft áhrif á smíði skipsins eins og flest annað og gera má ráð fyrir að skipið verði ekki tilbúið fyrr en síðla vetrar eða um vorið 2021. 
 
Börkur er annað tveggja systurskipa sem Karstensens skipasmíðastöðin er með í smíðum fyrir íslensk fyrirtæki en hitt skipið er Vilhelm Þorsteinsson sem smíðaður er fyrir Samherja hf. Vilhelm Þorsteinsson verður afhentur á undan Berki og er nú ráðgert að smíði hans ljúki seint á þessu ári.
 
Karstensens er rótgróið fyrirtæki með höfuðstöðvar í Skagen í Danmörku en auk þess rekur það skipasmíðastöð í Gdynia í Póllandi og slipp í Nuuk á Grænlandi. Í Gdynia eru skrokkar skipanna smíðaðir og þegar þeir eru fullgerðir eru þeir dregnir til Skagen þar sem skipin eru fullkláruð. Við smíði skrokkanna starfa um 500 manns og svipaður starfsmannafjöldi er hjá starfsstöð fyrirtækisins í Skagen.
 
Karstensens er traust fyrirtæki og hefur Knud Degn Karstensen framkvæmdastjóri lýst því yfir að hann sé afar ánægður með að sinna verkefnum fyrir íslenskar útgerðir en alls er gert ráð fyrir að stöðin muni afhenda eigendum um tug nýrra fiskiskipa á þessu ári. Flest skip smíðar stöðin fyrir dönsk, sænsk, skosk og írsk útgerðarfyrirtæki. Hér er rétt að geta þess að eiginkona Karstensens, Marín Magnúsdóttir, er íslensk.  
 
Athafnasvæði skipasmíðastöðvar Kartsensens í Skagen í Danmörku. Þangað verður skrokkur skipsins dreginn og það fullklárað þarAthafnasvæði skipasmíðastöðvar Karstensens í Skagen í Danmörku. Þangað verður skrokkur skipsins dreginn og það fullklárað þarHinn nýi Börkur verður glæsilegt skip í alla staði. Lengd skipsins verður 88 metrar, breiddin 16,6 metrar og dýptin 9,6 metrar. Stærð skipsins verður 4.100 brúttótonn. Aðalvélar verða tvær 3.600 kw hvor og ásrafall skipsins verður 3.500 kw. Í skipinu verður 820 kw hjálparvél. Til að kæla aflann verða tvö kerfi í skipinu, hvort um sig 1.500 kw, en samtals verða kælitankarnir 13 talsins og verða þeir samtals 3.420 rúmmetrar. Vistarverur í skipinu verða fyrir 16 manns. Kostnaður við smíðina á nýjum Berki er áætlaður 4,5 milljarðar króna.
 
Þróunin í sjávarútvegi er ör og mikilvægt er að íslensk sjávarútvegsfyrirtæki hagnýti sér þá tækni sem er að ryðja sér til rúms á hverjum tíma. Í ljósi þessa hefur Síldarvinnslan hugað sérstaklega að flota sínum og dótturfélaga sínna að undanförnu og er smíðin á Berki liður í að endurnýja hann.
 
Þessi nýi Börkur er fimmta skipið í eigu Síldarvinnslunnar sem ber það nafn, en fyrirtækið festi kaup á fyrsta Berki árið 1966. Öll þessi skip hafa reynst vera happafleytur og eiga Norðfirðingar margar minningar sem tengjast sögu þeirra. Núverandi Börkur, sem hefur reynst afar farsælt skip, mun hverfa á braut þegar sá nýi leysir hann af hólmi. Núverandi Börkur var smíðaður í Tyrklandi árið 2012 en Síldarvinnslan festi kaup á honum árið 2014. Skipið er 80,3 metrar að lengd, 17 metrar að breidd og 3.588 brúttótonn að stærð.  
 
Gunnþór B. Ingvason, framkvæmdastjóri Síldarvinnslunnar, segir að smíðin á nýjum Berki sé spennandi verkefni sem falli vel að framtíðarsýn fyrirtækisins. Hann leggur áherslu á að miklar sveiflur séu í uppsjávarveiðum og mikilvægt sé að hafa yfir að ráða fullkomnum skipum sem geti flutt gott hráefni að landi til að tryggja sem mesta verðmætasköpun. Þá bendir hann á að sóknin í kolmunna sé löng og hann sé að miklu leyti veiddur á alþjóðlegum hafsvæðum. Þá skipti miklu máli að hafa yfir að ráða stórum og öflugum skipum sem geti athafnað sig við erfiðar aðstæður. Allur tæknibúnaður og aðbúnaður um borð í nýja skipinu verður eins og hann gerist bestur og nýja skipið verður sparneytnara og burðarmeira en núverandi Börkur. Lestar núverandi Barkar séu 2.500 rúmmetrar á meðan lestar nýja skipsins verði rúmlega 3.400 rúmmetrar. Gunnþór segir að menn hafi kynnt sér vel þau uppsjávarskip sem smíðuð hafi verið á undanförnum árum og þá hafi komið skýrt í ljós að skip frá Karstensens hafi reynst afar vel, enda mikil reynsla á sviði smíði uppsjávarskipa hjá fyrirtækinu. Þá segir hann að allt samstarf við Karstensens hafi verið gott og ánægjulegt sé að fylgjast með hvernig smíði skipsins vindur fram. 
 
Þannig lítur nýr Börkur NK út fullsmíðaður:
 
Nýjum Berki seinkar vegna kórónuveirunnar  Nýjum Berki seinkar vegna kórónuveirunnar  Nýjum Berki seinkar vegna kórónuveirunnar

Bergey og Vestmanney gefið nafn á goslokahátíð í Vestmannaeyjum

Vel lá á mannskapnum Ljósm. Arnar Richardsson Vel lá á mannskapnum Ljósm. Arnar Richardsson Á goslokahátíð í Vestmannaeyjum, um helgina var nýju togurum Berg-Hugins, Bergey og Vestmanney formlega gefið nafn eins og hefð er fyrir þegar tekið er við nýjum skipum. Athöfnin fór fram á bryggjunni í blíðu veðri og að lokinni athöfn gátu Eyjamenn skoðað þessi glæsilegu skip. Mikil kátína var meðal mannskapsins og vonast menn til að skipin reynist happafley líkt og þau eldri voru. 
 
Í upphafi hélt Gunnþór Ingvason tölu og þakkaði áhöfnum og öllum starfsmönnum sem komu að smíði skipanna.  Gunnþór lýsti ferlinu við hönnun og smíði skipanna og hafði þetta að segja um fyrstu rekstrarmánuðina:
 
„Það er ekki þrautarlaust að taka svona skip í notkun, en þar hefur reynt á þrautseigju, útsjónarsemi og reynslu áhafna að leysa úr málum.  Hafa þeir gert það með sóma og eiga miklar þakkir skyldar fyrir þolinmæðina því ýmislegt hefur komið uppá á þessum fyrstu mánuðum sem hefur þurft að leysa úr.“  Í máli Gunnþórs kom ennfremur fram að um væri að ræða mikla fjárfestingu, til að slíkt gangi upp þurfi gott starfsfólk, sterk samfélög og stöðuleika í starfsumhverfi greinarinnar.
 
Séra Guðmundur Örn og Birgir skipstjóri. Ljósm. Arnar Richardsson Séra Guðmundur Örn og Birgir skipstjóri.
Ljósm. Arnar Richardsson
Séra Guðmundur Örn Jónsson blessaði skipin, áhafnirnar og afhenti jafnframt skipstjórunum, Birgi Þór Sverrissyni og Jóni Valgeirssyni sjóferðarbæn sr. Odds V. Gíslasonar á platta sem var komið fyrir í skipunum eins og hefð er fyrir í Vestmannaeyjum. Gísli Jóhannes Óskarsson færði skipstjórunum nýja testamentið að gjöf frá Gideon félaginu. Þær mæðgur Lóa Skarphéðinsdóttir og Elfa Ágústa Magnúsdóttir gáfu síðan skipunum nöfn með því að brjóta kampavíns flösku á stafni skipsins eins og venjan er. Það var við hæfi að þær mæðgur gæfu skipunum nöfn en síðast voru það þær Lóa og amma Elfu sem voru í þessu hlutverki. Íris Róbertsdóttir bæjarstjóri færði skipstjórunum blómvönd og færði Eyjamönnum hamingjuóskir með þessi nýju skip.  
 
Heimasíðan setti sig í samband við Arnar Richardsson og spurði út í dagskrána og skipin
 
„Við vorum mjög heppinn með veður og litaðist athöfnin af mikill gleði. Skipin eru hin glæsilegustu og finn ég að Eyjamenn eru stoltir af þessum nýju skipum. Markmiðið var að gera aðbúnað og vinnuaðstæður starfsmanna betri, ásamt meðhöndlun á fiskinum. Það hefur heppnast og mannskapurinn er ánægður með skipinn. Veiðin á skipunum hefur gengið mjög vel á árinu og skipin hafa sýnt það að þetta eru vel heppnuð skip. Markaðir hafa verið aðeins erfiðir vegna kórónuveirunnar og vegna þess höfum við ekki veitt jafn kröftuglega og við gætum.  Ég er bjartsýn á framhaldið, júní gekk vel hjá báðum skipum og var sérstaklega góð veiði í ýsu“.
Elfa Ágústa Magnúsdóttir gefur Vestmanney nafn.Ljósm. Óskar PéturElfa Ágústa Magnúsdóttir gefur Vestmanney nafn.
Ljósm. Óskar Pétur

Mikill áhugi á auglýstum störfum hjá Síldarvinnslunni

Mikill áhugi á auglýstum störfum hjá SíldarvinnslunniSíldarvinnslan auglýsti nýverið tvær stöður, rekstrastjóra uppsjávarfrystingar og rekstrastjóra útgerðar. Attentus-mannauður og ráðgjöf sér um ráðningarferlið fyrir hönd Síldarvinnslunnar. Móttaka umsókna fór fram í gegnum umsóknarvefinn Alfreð og rann umsóknarfrestur út 28.júní. Mikil áhugi var á störfunum og bárust fjölmargar umsóknir í bæði störfin. Nú er boltinn hjá Attentus að vinna úr umsóknum og meta umsækjendur út frá þeim menntunar- og hæfniskröfum sem voru settar fram.  Þegar búið er að vinna umsóknirnar verða valdir umsækjendur boðaðir í viðtal.  Reikna má með því að ráðningarferlið taki 3-4 vikur.
 
Heimasíðan ræddi við Hákon Ernuson starfsmannastjóra. „Við ákváðum að leita aðstoðar utanaðkomandi aðila við ráðningaferlið. Það var ekki síst gert vegna þess að við reiknuðum með því að margar umsóknir yrðu frá einstaklingum búsettum í nærumhverfinu sem við hefðum persónulega tengingu við. Með því að fá aðstoð óháðs aðila tryggjum við að allar umsóknir eru rýndar og metnar á sama grunni. Áhugi á störfunum var mikill og bárust yfir 50 umsóknir í þessi tvö störf. „ 

Hvers vegna fækkar frystitogurum á Íslandi

Blængur NK. Ljósm. Hákon ErnusonBlængur NK. Ljósm. Hákon ErnusonEkki er óvarlegt að ætla að um og yfir 98% af íslensku sjávarfangi sé selt á alþjóðlegum markaði þar sem hörð samkeppni ríkir. Hæfni íslenskra sjávarútvegsfyrirtækja í veiðum, vinnslu og sölu ræður þeim árangri sem þau ná. Samkeppnishæfni er lykilorðið. Íslensk fyrirtæki hafa staðið sig vel í að bregðast við óskum markaðarins og afhenda rétta vöru á réttum tíma á samkeppnishæfu verði. Enda hafa þau verið frumkvöðlar á ýmsum sviðum. Til þess að halda þessu forskoti verða íslensk fyrirtæki að fjárfesta, bæði til sjós og lands og segja má að fjárfesting sé forsenda framfara, í sjávarútvegi sem annars staðar. 
 
Norðmenn og aðrar þjóðir í norðanverðu Atlantshafi eru helstu samkeppnisaðilar íslenskra sjávarútvegsfyrirtækja. Eitt form útgerðar eru svo kallaðir frystitogarar, en þar er afli frystur um borð, eins og nafnið gefur til kynna. Þeim hefur fækkað mjög á Íslandi á liðnum árum á sama tíma og Norðmenn hafa verið að fjölga þeim. Mismunandi rekstrarumhverfi í löndunum tveimur hefur áhrif á þetta og þar með á samkeppnishæfnina. Til að varpa ljósi á rekstrarskilyrði tveggja slíkra togara frá Íslandi og Noregi verða hér á eftir bornar saman rekstrartölur eins árs. Tilgangurinn er að varpa ljósi á rekstrarskilyrði, hvort þar væri munur á og í hverju hann felst. Hér er horft til launakostnaðar og opinberra gjalda, en gert var ráð fyrir að annar kostnaður væri sambærilegur fyrir bæði skip.
 
Launatengd gjöld talsvert hærri á Íslandi
 
Það er munur á því hvernig það verðmæti er reiknað sem fer til skipta á milli útgerðar og áhafnar. Á Íslandi fara um 72% af aflaverðmæti til skipta, en í Noregi eru ákveðnir kostnaðarliðir dregnir frá áður en til skipta kemur. Það leiðir til þess að 82% af því aflaverðmæti sem eftir stendur fer til skipta.  
 
Til útreiknings á launum áhafnar er notuð skiptaprósenta og tekur hún mið af fjölda í áhöfn og er skilgreind í kjarasamningum. Til þess að bera saman epli og epli er gert ráð fyrir að 18 séu í áhöfn beggja skipa og miðast skiptaprósentan við það. Skiptaprósentan, það er það hlutfall sem kemur til skipta af verðmæti aflans, er 30,9% á norska skipinu, en 35,3% á því íslenska. Samkvæmt íslenskum kjarasamningum er skiptaprósentan 28,9% en þegar aukahlutir eru teknir inn fer hún í 35,3%. Ekki er greitt orlof á aflahluta í Noregi, heldur einungis orlof af föstu kaupi. Þá eru lífeyrissjóðsgreiðslur lægri í Noregi en á Íslandi. 
 
Samanburður launaliða sem hlutfall af aflaverðmæti
 
Tafla 1 jul 2020
 
Opinber gjöld hærri á Íslandi
 
Eins og glögglega má sjá á töflunni fá íslenskir sjómenn hærra hlutfall af aflaverðmæti í sinn hlut en norskir kollegar þeirra. Þá eru opinberu gjöldin hærri á Íslandi en í Noregi. Af norska skipinu renna 16,5% af aflaverðmæti til hins opinbera. Þar af eru 10,8% tekjuskattsgreiðslur starfsmanna. Restin er af megninu til vörugjald (produktavgift), hráefnisgjald, rannsóknargjald og önnur smærri gjöld. Nefna má hafnargjald sem er um 0,04% af aflaverðmæti og kolefnisgjald sem er 0,6% af aflaverðmæti en hluti þess fæst endurgreiddur ef veitt er utan landhelgi.
 
Á Íslandi fer um 27,1% af aflaverðmæti til hins opinbera. Mestu munar þar um tekjuskattgreiðslur sjómanna sem eru 12,8% þar á eftir eru veiðigjald, launatengd gjöld, kolefnisgjald, hafnargjald og önnur gjöld. 
 
Opinber gjöld sem hlutfall af aflaverðmætiOpinber gjöld sem hlutfall af aflaverðmæti
 
Er raunhæft að fjárfesta í nýjum frystitogara á Íslandi
 
Hvers vegna fækkar frystitogurum á Íslandi
 Kökuritið sýnir okkur hvernig aflaverðmæti árið 2018 skiptust annars vegar á íslenska og norska togaranum. Á því sést að framlegð útgerðarinnar á Íslandi er lægri en í Noregi. Það er ljóst að nýr fullbúinn frystitogari kostar um 7 milljarða kr. Til að standa undir slíkri fjárfestingu þarf reksturinn að geta staðið undir þeim mikla fjármagnskostnað sem fylgir nýsmíði togara. Þessi munur á launahlutfalli ásamt gríðarlegum mun á opinberum gjöldum leiðir til minni framlegðar frystitogaraútgerðar á Íslandi mv. Noreg. Leiða má líkur að því að þarna liggi ástæðan fyrir þessari mismunandi þróun sem er að eiga sér stað á milli landana þegar kemur að fjárfestingum í frystitogaraútgerð